5 jaar Proeftuin Van Pallandtpolder: een plek waar landbouw de toekomst ontmoet
5 jaar geleden begon in de Van Pallandtpolder in Middelharnis een bijzonder avontuur. Een plek waar boeren, onderzoekers, studenten, gemeente en natuurliefhebbers samenwerken aan de toekomst van de landbouw. In de proeftuin werken ze binnen 3 thema’s samen: kringlooplandbouw, natuurinclusieve landbouw en onderwijs. De proeftuin is naast onderzoeksgebied, ook een plek waar studenten in de praktijk leren. Inmiddels worden de resultaten zichtbaar en die stemmen optimistisch. Daarom zijn deze resultaten nu voor een groot publiek toegankelijk via website en brochure.
Resultaten delen
“Experimenteren, onderzoeken en vooral: delen wat we leren,” zegt wethouder landbouw Henk van Putten. “De inzichten die we hier opdoen, kunnen de hele sector helpen. We staan voor grote uitdagingen in de landbouw. Tegelijkertijd zit de sector niet stil. Innovatie is aan de orde van de dag op Goeree-Overflakkee. Ondernemers werken samen hard aan de toekomst van de landbouw op ons eiland. Hier sluit de proeftuin en de onderzoeken die er plaatsvinden mooi bij aan.”
In de afgelopen jaren is onderzoek gedaan naar onder meer: het gebruik van Bokashi als bodemverbeteraar, een natuurinclusieve inrichting van landbouwgrond, de invloed van teeltstroken en natuurstroken op vogels en biodiversiteit en de samenwerking tussen akkerbouw, veehouderij en natuur. En dat is nog maar een greep uit de vele projecten.
“De eerste onderzoeksresultaten laten zien dat de aanpak die we in de proeftuin hanteren werkt,” weet Huibert Groeneveld, eigenaar van een melkvee- en akkerbouwbedrijf met recreatietak in Sommelsdijk en een van de 3 initiatiefnemers van de proeftuin.
Onderzoeken hebben tijd nodig
In de proeftuin draait alles om 3 thema’s: kringlooplandbouw, natuurinclusieve landbouw en onderwijs. Grote onderwerpen die om verschillende onderzoeken vragen. Deze onderzoeken hebben tijd nodig. Veranderingen in bodem, biodiversiteit en teeltsystemen vragen namelijk ook tijd. Toch zijn er na 5 jaar al duidelijke resultaten zichtbaar. En deze laten zien dat de ingezette koers perspectief biedt, zowel ecologisch als economisch.
Kringlooplandbouw
Hoe kunnen akkerbouw, veehouderij en natuur elkaar versterken? Slim gebruik van reststromen, ruimere vruchtwisseling en samenwerking tussen sectoren, blijken de bodemkwaliteit te verbeteren. Grasklaver en Bokashi spelen daarin een opvallend positieve rol.
Natuurinclusieve landbouw
Een landschap met smallere teeltstroken, meer variatie en natuurlijke elementen zorgt voor een duidelijke toename van biodiversiteit, boven én onder de grond. Ook het aantal vogelsoorten groeit.
“Mooie tussenresultaten”, vindt Martijn Groenendijk, ook een van de initiatiefnemers. Groenendijk ziet een stevige basis voor de volgende fase. “Natuurlijk zijn er aandachtspunten, maar we blijven werken vanuit de landbouwpraktijk. Het moet haalbaar en werkbaar blijven voor boeren.”
Onderwijs: leren door te doen
De proeftuin is niet alleen een onderzoeksplek, maar ook een openluchtklaslokaal. Studenten van Lentiz onderwijsgroep, RGO Beroepscampus, RGO College, CSG Prins Maurits en andere onderwijsinstellingen doen er praktijkervaring op en voeren onderzoek uit op eigen proefvelden.
De wisselwerking werkt 2 kanten op: studenten leren van de praktijk, ondernemers profiteren van frisse ideeën. Marion de Crook, directeur bij Lentiz onderwijsgroep, onderschrijft het belang van de Proeftuin Van Pallandtpolder: “Studenten komen hier direct in aanraking met innovatieve en duurzame landbouw, met natuurstroken en gewassen als grasklaver. Prachtig om dit in samenwerking met ondernemers en met ondersteuning van de gemeente te kunnen doen.”
Kennis delen
De initiatiefnemers willen dat de opgedane kennis niet binnen de proeftuin blijft. Daarom zijn de eerste resultaten gebundeld in een brochure en op een overzichtelijke webpagina geplaatst. Daarnaast organiseert de proeftuin regelmatig open dagen, rondleidingen en demonstraties.
Blik op de toekomst
Hoewel de eerste resultaten positief zijn, is de proeftuin nog niet klaar. Initiatiefnemer Remco Wesdorp: “Veel processen hebben tijd nodig. De komende tijd verdiepen we het onderzoek, breiden we de monitoring uit en versterken we de samenwerking tussen praktijk, beleid en onderwijs.”
Wethouder Van Putten ziet de toekomst positief tegemoet: “De afgelopen 5 jaar laten zien dat vernieuwing mogelijk is wanneer je ruimte geeft om te experimenteren en samen te werken. De proeftuin blijft een open leeromgeving voor iedereen die werkt aan de landbouw van morgen.”
Meer informatie over de Proeftuin Van Pallandtpolder en de onderzoeksresultaten is te vinden op proeftuinpallandt.nl/resultaten/.